Ne libeći se primitivne borbe, političke stranke nedopustivo crkvena pitanja uvlače u Skupštinu. Nedavni incident Tomislava Nikolića oko odavanja počasti preminulom patrijarhu, jučerašnji skandal Gordane Pop Lazić, poslanice SRS, bacanjem cipele u lice predsedavajućoj Skupštine o tome svedoče. Cela predstava u Skupštini odigrana je povodom pisma Sinoda SPC o Statutu Vojvodine, za koje su radikali tvrdili da ga je potpisao vladika bački Irinej, koji je to preksinoć demantovao. Upotreba imena vladika u političke svrhe nije ništa novo, kažu u SPC.
– Učestalo pominjanje vladike Irineja bačkog u većini medija u kontekstu bliskosti sa vladajućom garniturom jeste pokušaj diskreditacije vladike. Na ovakvo pisanje gleda se kao na hajku koju lansiraju krugovi koji nisu prijateljski raspoloženi ni prema vladici bačkom ni prema SPC – kaže za Blic izvor iz Patrijaršije.
Izvor Blica tvrdi da vladajuće stranke u Srbiji i krugovi bliski predsedniku Srbije nemaju odnose sa vladikama u SPC na način kako im se to uglavnom spočitava u medijima.
– Nema tu odnosa ti meni, ja tebi, bar što se tiče vladajuće nomenklature, niti pokušaja manipulacije ni sa jedne ni sa druge strane. S druge strane, pojedine opozicione stranke imaju svoje vladike i mislim da tu ima pokušaja uplitanja – kaže izvor iz Patrijaršije za Blic.
Povodom slučaja koji se dogodio sa navodnim pismom Sinoda u Skupštini, u vrhu Patrijaršije kažu da ne samo što vladika Irinej bački nikad ništa nije tražio ni od jednog političara niti bi znao kako da traži, nego ni tehnički nije bio u mogućnosti da to pismo piše jer tada nije ni bio u Sinodu.
– Jasan je pokušaj manipulacije Crkvom i vladikama koje je poslanik radikala izveo u Skupštini. Moguće da on i ne zna šta je uradio i da je u stvari on sam izmanipulisan i iskorišćen od nekih krugova – kažu u Patrijaršiji.
I pored toga što ni u Crkvi ni u partijama nisu spremni da javno govore o svojim odnosima, zna se da je u Srbiji malo političara koji u svom telefonu nema broj mobilnog bar jednog vladike SPC. I, s druge strane, nema tog vladike u SPC koji nema politički aktivne prijatelje.
Same vladike su različitih političkih ubeđenja, a stranke su se u prošlosti okretale prema episkopima sličnih političkih stavova. Najpoznatije po tome je takozvano tvrdo krilo SPC. Radikalno i u pogledu same Crkve, smatra da su oni jedini naslednici trona Svetog Save. Radikalni su i politički, a devedesetih su bili naklonjeni vladajućim socijalistima i radikalima. Nisu zazirali ni od pojavljivanja na njihovim političkim skupovima. Takav je i primer vladike Filareta, koji je u više navrata prisustvovao predizbornim skupovima. Poslednji takav događaj je predsednička kampanja iz 2008. godine, koju je kandidat Velimir Ilić započeo u manastiru Mileševa, uz njegov blagoslov.
Pored vladika koji ne zaziru od otvorenog političkog marketinga, postoje i oni koji se drže po strani, ali u pojedinim trenucima postaje jasno da imaju živ kontakt sa vladajućim strukturama. Primer je bački vladika Irinej, koji je protestovao protiv antidiskriminatornog zakona, pa je hitno sazvana telefonska sednica Vlade na kojoj je predlog tog zakona povučen.
Političarima je bliskost sa Crkvom važna i u spoljnopolitičkom delovanju, bilo zbog odličnih kontakata vladika u Rusiji – mitropolit Amfilohije i vladika Vasilije Kačavenda, bilo sa zapadnim svetom – vladika Irinej bački za katolički svet najugledniji je pravoslavni teolog.
