24 C
belgrade
среда, јул 18, 2018

Srbija u Četvrtom svetskom ratu

U neoblokovskom razvrstavanju sveta na proamerički i antiamerički, jedan od indikatora tog „prepakivanja“ je i (ne)priznavanje kosovske nezavisnosti. Da li umemo to da prepoznamo? PIŠE: Prof dr Milomir STEPIĆ Profesor dr Milomir Stepić održao je izlaganje na tribini „Uloga Srbije u geopolitici i geostrategiji od Prvog svetskog rata do danas“, na kojoj je pored ostalog rekao: Milomir Stepić Zašto je Srbija, tj. srpske zemlje, (prva) žrtva evropskih i globalnih geopolitičkih promena? Zato što je njen položaj centralni na Balkanu, a Balkan je jedan od samo nekoliko najznačajnijih geopolitičkih regiona u svetu, odmah uz Bliski Istok, sa kojim funkcioniše po sistemu geopolitičkih „spojenih sudova“. Stoga, Balkan se definiše kao „precizni seizmograf svetskih geopolitičkih promena“. JUGOSLAVIJA – DEO SANITARNOG KORDONA Posle Prvog svetskog rata zapadne sile-pobednice stvaraju jugoslovensku državu kao svoj geopolitički objekt – deo Sanitarnog kordona, sa tri njegove geopolitičke funkcije. Jugoslovenska država bila je: antigermanska i antiruska, tj. prema geopolitičkom identitetu antitelurokratska, zatim antikontinentalistička i prozapadna. Što je sve suprotno srpskom civilizacijskom i geopolitičkom kodu, pa je, dakle, ta država imala i antisrpsku prirodu. U FUNKCIJI AMERIČKE DOMINACIJE: Prava priroda jugoslovenske države Njena unutrašnja organizacija bila je takva da se srpski prostor fragmentira, a Srbija je utopljena u tu državu. Srbija, dakle, nije postojala. Ukinuta je. To je važan razlog visoke cene koju su Srbija i Srbi u celini platili u Drugom svetskom ratu. Posle Drugog svetskog rata se vrlo brzo pokazala prava geopolitička funkcija Jugoslavije. Već od 1948! Ispostavilo se da nije važno što je ona ideološki komunistička, tj. titoistička, već je bilo važno što je ona u globalnoj geopolitici bila u funkciji američke hegemonije i dominacije nad Evroazijom. Shodno tome, ona je bila možda i najvažnija karika u Rimland-u – obruču koji je duž oboda Evroazije opkoljavao SSSR. Dakle, Jugoslavija je samo prividno bila geopolitički subjekt, a u stvari ponovo objekt. U njoj je važila titoistička krilatica: „Slaba Srbija, jaka Jugoslavija“, što dovoljno govori da su Srbi bili taoci u jugoslovenskoj državi i specifični „geopolitički objekt u geopolitičkom objektu“. Кada se Hladni rat (koga često smatraju i nazivaju Trećim svetskim ratom) završio, a bipolarizam se okončao pobedom SAD i Zapada i kada se „velikim geopolitičkim potopom“ talasokratskog atlantizma formirao apsolutni unipolarizam, jugoslovenska država postala je nepotrebna u tom gabaritu. Čak i kao demokratska. Jer, upravo kada bi postala demokratska, do izražaja bi odmah došlo ono što je suzbijano – posebno kod Srba: nacionalno i versko. Shodno tome, Zapad je strahovao od nacionalne homogenizacije, prvenstveno Srba (za Zapad opasne jer je srpski narod osumnjičen kao proruski!!!). Jer, to bi značilo (i) geopolitičko profilisanje srpskog činioca kao integralnog, a ne redukovanog instant-nacijama i fragmentiranog republičkim i pokrajinskim granicama na užesrbijanstvo. Zato su, uz pomoć unutrašnjih snaga, rasturili SFRJ, a dalje rasturaju Srbiju, koja je očigledno „slamka među vihorove“ – dakle geopolitički objekt. Apsolutni unipolarizam bio je relativno kratkotrajan, ali njega (još) nije zamenio multipolarizam, kako se često novodi. Na delu je relativni unipolarizam, ili kako ga je još 1999. nazvao Semjuel Hantington – unimultipolarizam. UZROK RASPADA: Strah od verske i nacionalne homogenizacije Srba OBUZDANA SRBIJA Srbi, Srbija i srpske zemlje u tom prelaznom poretku i dalje su po geopolitičkoj inerciji, kenanovski rečeno, „obuzdani“. Svedoci smo ne samo veoma dinamičnih, već i epohalnih promena – priatlantske velike sile (Zapad), talasokratske po svom geopolitičkom identitetu, vladaju svetom od Кolumba, tj. više od pola milenijuma. Svoju moć zasnivaju na dominaciji Svetskim morem: prvo Španija i Portugalija, potom Holandija, Francuska, pa Velika Britanija („Imperija gde sunce nikada ne zalazi“) i u 20. i početkom 21. veka SAD. Sada, posle toliko vekova, to se menja. A srpski činilac je već dugo u središtu tog vrtloga! Dominacija Zapada zaista je dovedena u pitanje, ali se ne može reći da je već nastupila špenglerovska „propast Zapada“. Dakle, tek nastaje (naj)Novi(ji) svetski poredak. Da li će SAD kao lider Zapada „abdicirati“ (manje-više dobrovoljno se povući sa svetskog trona) i da li će na to mirno pristati? Mnogi, pa i zapadni geopolitički mislioci, govore i pišu da bi upravo Rusija i Кina trebalo da se postaraju o američkom „mekom prizemljenju“, kako SAD ne bi ceo svet povukle u „crnu rupu“ propasti. PROGNOZA O GLOBALNOM VOĐSTVU: Zbignjev Bžežinski Pitanje je na koji način će se, figurativno rečeno, roditi svetski geopolitički sistem. 1) Da li će on doći „prirodnim porođajem“ kao dugotrajnim procesom, uz porođajne bolove i, možda, porođajne i postporođajne komplikacije koje mogu da nastanu posle „presecanja pupčane vrpce“ ostatka sveta sa SAD i Zapadom? 2) Ili će nove velike sile – Кina, Rusija, Indija i još neke – to učiniti „carskim rezom“, brzo, potpunim anesteziranjem, neupitnim porazom i potiskivanjem uticaja SAD na S. i J. Ameriku, ili možda samo na S. Ameriku? 3) Ili će to biti neko srednje rešenje, tj. rađanje novog svetskog poretka uz „epiduralnu anesteziju“, lagano, uz rizik – ali bezbolno: prelaskom relativnog unipolarizma u neobipolarizam, tj. u multipolarni bipolarizam, gde će SAD biti jedna od velikih sila, i to antagonizovana prema „grozdu“ evroazijskih sila? NOVO PREPAKIVANJE SVETA: Refleks tog procesa na Balkanu Ali, ako bi to značilo da SAD zadržavaju dominaciju (a) na celom Atlantiku (sa V. Britanijom kao „mostobranom“, „isturenim položajem“ i „prirodnim američkim nosačem aviona ispred evropske obale“, na šta upućuje nedavni Bregzit!!!), (b) na celom Pacifiku (sa Velikoj Britaniji analognom ulogom Japana, ali na dalekoistočnoj obali) i (v) uz kontrolu Indijskog okeana (garant je baza „Dijego Garsija“), te svih svetskih ključnih tačaka (posebno moreuza), onda bi one, u stvari, zadržale „ako ne globalnu dominaciju, onda globalno vođstvo“ (Bžežinski)! U tom slučaju, evroazijske sile bi kontrolisale samo evroazijsko kopno, unutar koga bi bile i dalje sabijene, opkoljene i „obuzdane“. Bez obzira na, na primer, upravljanje Rusije klasičnim Heartland-om i/ili, pak, Кine integralnom mrežom „novih puteva svile“ („Jedan pojas-jedan put“). Štaviše, ako SAD zadrže kontrolu bliskoistočnog (arabijskog) „velikog procepa“ (još Mekinder ga je smatrao presudnim za Pax Britanica), a koji je, sa današnjeg stanovišta, neophodno proširiti na čitav basen Sredozemlja, Crvenog mora i Persijskog zaliva kao prirodnih prodora posredstvom kojih talasokratske sile razdvajaju jedinstveno afro-evroazijsko kopno – onda bi Pax Americana verovatno trajao još veoma dugo. U tom slučaju ni Srbiji se ne bi pisalo dobro! NOVI HLADNI RAT AKTUELNI BALKANSKI ČVOR: Geopolitički teren Kosmeta Dakle, trenutno prisustvujemo Novom Hladnom ratu (Četvrtom svetskom ratu). I, on nije samo „hladni“, već i veoma „vrući“ za sada preko posrednika! Ulog je ogroman i za nas egzistencijalno važan: svet se neoblokovski razvrstava na proatlantistički i antiatlantistički, tj. proamerički i antiamerički. Jedan od indikatora tog dihotomnog „prepakivanja“ jeste (ne)priznavanje tzv. kosovske nezavisnosti. Da li umemo to da prepoznamo? Epilog bi trebalo da bude deatlantizacija Evroazije, odnosno Afro-Evroazije kao celine. Brojni su pokazatelji da geopolitička sinusoida vodi upravo ka tome, a iz toga sledi da će doći do – deatlantizacije i Balkana. Deatlantizovan Balkan znači da će biti potpuno transformisan njegov geopolitički položaj, uloga i značaj. To, dalje, pruža šansu za stvarno i dugoročno stabilizovanje Balkana, jer nestabilan Balkan nije rezultat „malignog uticaja Rusije“, već izrazite dominacije zapadnih, atlantističkih vektora u „balkanskom geopolitičkom čvoru“ najmanje u poslednjih stotinak godina. Nesumnjivo će uslediti – moguće i dogovorno – reuspostavljanje neposrednih interesnih sfera na Balkanu, ali verovatno bez SAD, V. Britanije, Francuske, već sa Rusijom, Nemačkom (samostalno, bez EU), Italijom/Vatikanom, Turskom…, nad kojima će „kapu“ postavljati Кina sa svojom integralnom (i telurokratskom i talasokratskom) „svilenom geopolitičkom koncepcijom“. GEOPOLITIČKA BITKA: Protiv srpskog činioca na Balkanu Sve ovo daje priliku za reverzibilni geopolitički proces, tj. za poništavanje onoga što, u stvari, Balkan čini „buretom baruta“, a srpske zemlje najvećom žrtvom tog stanja! To su veštački uspostavljeni odnosi (ne)moći regionalnih, balkanskih činilaca, prvenstveno unutar eks-jugoslovenskog prostora, koji proističu iz etno-inženjeringom stvorenih „dekret-nacija“, neodrživih država i državoida, antietničkih granica, selektivno upotrebljenih principa grosštateraja (za Albance, Hrvate) i klajnštateraja (za Srbe, Grke). Da li razmišljamo na geopolitički način, da li variramo opcije, da li se spremamo za to da će u novim okolnostima postojati realna mogućnost da srpski činilac više ne bude obuzdan i u balkansku unutrašnjost potisnut (bez izlaza na more!), hendikepirani balkanski demografski, političko-teritorijalni i ekonomski „patuljak“ kakvim ga je napravio Zapad, već da postane balkanski „džin“ i geopolitički subjekt, što bi prema izvornim etno-prostornim potencijalima logično trebalo da bude? The post Srbija u Četvrtom svetskom ratu appeared first on Global Serbia.

Nadmeno uterivanje demokratije Kajla Skota

Rešite slučaj braće Bitići, terorista OVК sa američkim pasošima, zato što je to ljudska obaveza pred Bogom i sobom, baš kao što je obaveza da krv prolivena za Srbiju ne bude bara po kojoj će Skot i njemu nalik gaziti s gnušanjem, već naš Jordan pred kojim ćemo nemo, pognutih glava i u pokajničkoj tišini- stajati! PIŠE: Mihailo MEDENICA, Dva u jedan Srbija jeste obavezna da reši slučaj ubistva braće Bitići, Božiji i ljudski zakoni to ištu i tu nema spora, no sporno je da se to bedno čauški čini na pretnju Кajla Skota kako je to obaveza Srbije! Obaveza Srbije je da tom nadmenom uterivaču “demokratije” odbrusi da će rešiti slučaj ubistva braće Bitići koji jesu američki državljani, ali pre i posle svega teroristi OVК koji su prešli pola sveta kako bi činili zločine po Srbiji i protivu Srbije! Njihove ubice ne smeju ostati nekažnjene, baš kao što njihove žrtve ne smeju ostati prećutane i zaboravljene, i zaista dosta više s tim mizernim: “Srbija čini sve da pronađe ubice američkih državljana Bitići!” Ako su američki državljani jesu li sveti zbog toga?! Jel to znači da ne mogu biti i da nisu bili teroristi?! Jel ih to državljanstvo čini Bogu milijim, pa nikog s toliko petlje da odgovori vašingtonskom zulumćaru: “Rešićemo ubistvo braće Bitići, terorista OVК, jer Srbija neće dozvoliti da ubice ratnih zarobljenika prođu nekažnjeno, slavna i časna je Srbija oduvek bila! Rešićemo jer to želimo, a ne jer vi to želite da želimo! POBEDILI TERORISTE OVK SA PASOŠIMA SAD: Borci sa Paštrika Rešićemo, a Vi u međuvremenu objasnite ko je činio po zlu čuvenu Atlansku brigadu koja je najstrašnija nepočinstva činila po Paštriku i Prokletijama- teroristi OVК sa američkim pasošima, eto ko!” Imate li toliko kuraži, mučeni vazali, da barem na tren stanete na čelo Srbije a ne da je vazda sa začelja terate ko marvu u trk dok ne manjka?! Hoćete li tako prilježno insistirati da krvoloke žeteoca iz Starog Gradskog stigne kakva ruka pravde?! Hoćete li nekada nekome pomenuti decu iz Goraždevca, zauvek usnulu u Hristu kraj potoka?! Hoćete li tragati za istinom o hiljadama nestalih, otetih, obezglavljenih, rasporenih, spaljenih, unakaženih..? Hoćete li skupiti hrabrosti da pomenete tela naše dece, heroja, ostalih na Prokletijama?! Da zatražite, da insistirate da se pronađu, sahrane, da majke imaju gde da ih ožale?! Hoćete li potražiti glave oca Stefana i Haritona, ili se srpske glave ne broje kad nisu na ramenima?! Hoćete li učiniti bilo šta osim slepe poslušnosti i izdaje?! Rešite slučaj braće Bitići, terorista OVК sa američkim pasošima, zato što je to ljudska obaveza pred Bogom i sobom. Baš kao što je pred Bogom obaveza da krv prolivena za Srbiju ne bude bara po kojoj će Skot i njemu nalik gaziti s gnušanjem, već naš Jordan pred kojim će nemo, pognutih glava i u pokajničkoj tišini- stajati! Pravdu za sve žrtve, da, ali jednako i pravdu za žrtve žrtava, jer naše je nebo zvezdano od sjaja mučenika za Srbiju svetu a ne zvezdica s američke zastave! Voštanice s naših grobova ne gore da biste njima razularenim šerifima lakejski potpaljivali tompuse, već da vekovi prošli i budući ne tumaraju u mraku vaše bede i izdaje. Gore da u galami vaših laži čujemo tišinu što svedoči da je za Srbiju slavno živeti i mreti. Gore da se vidi za kojim čovekom ide sen, a za kojom senkom se vuče naličje nekdašnjeg čoveka… The post Nadmeno uterivanje demokratije Kajla Skota appeared first on Global Serbia.

Golija, lepotica među planinama

To je planina iznenađenja i najrazličitijih lepota, pogodna za razne vrste turizma, bogata šumom, lekovitim biljem, ali i vrednim kulturnim spomenicma Bogata rekama i planinskim jezerima, idealna za planinare, pešake, ali i sve one koji hoće da udahnu zdrav vazduh i antristres terapiju. Ovo su neki od najjačih turističkih aduta Golije. TURISTIČKI ADUTI: Prizor sa Golije Na 40 kilometara jugozapadno od Ivanjice, u formi latiničnog slova S, prostire se Golija – jedna od najlepših i netaknutom prirodom najbogatijih planina Srbije. Smeštena na jugozapadu naše zemlje, Golija pripada unutrašnjoj zoni Dinarskog planinskog sistema. NEISKORIŠĆENO BLAGO Jedinstvenom florom i faunom, bezbrojem izvora, širokim pašnjacima i krajolicima koje bi rečima mogli opisati samo veliki i izuzetno nadareni pisci, Golija ni jednog svog posetioca ne može ostaviti ravnodušnim ali će ga sigurno ostaviti bez reči. Jezera i reke poseban su adut Golije, ali i ako su prilično neobična za sad su još uvek nedovoljno turstički iskorišćena. Najviši vrh Golije je Jankov kamen sa svojih 1.833 metara, dok je drugi po visini Crni vrh, visok 1.795 metara. Ovu zelenu lepoticu proseca nekoliko bistrih hladnih reka od koji su poznatije Studenica, Brvenica i Moravica. Poslednjih godina češće se spominje i reka Izurba u Devićima, kako su otkrivena četiri vodopada na njoj. NAJVIŠI VRH: Jankov kamen na 1.833 metra Šumovita planina puna lekovitog bilja ima potencijal koji još uvek nije iskorišćen. Planinska jezera Golije zanimljiva su po svom izgledu, načinu nastanka, ali i legendama koje se o njima pričaju. Iako su neka od njih omiljene destinacije za kupanja i izlete, jezera turistički još uvek nisu dovoljno iskorišćena. Izdvojili smo dva najpoznatija golijska jezera, koja vredi posetiti. TIĆAR I DAJIĆKO JEZERO Jedna od najzanimljivijih lokacija Golije jeste Tičar jezero. Nalazi se na putu Kumanica – Bele Vode, trouglog je oblika, obraslo gustom četinarskom šumom. O ovom jezeru se među meštanima pričaju mnogobrojne legende, ali je svkako zanimljiv način na koji je ono nastalo. Tičar se formirao zahvaljujući atmosferskim padavinama koje su napravile udubljenje, ono je doseglo do izdana i tako se i danas održava jezero. Preko zime jezero je prekriveno snegom i debelim slojem leda. Leti je međutim omiljeno među kupačima. Brojni meštani dođu ovde da se rashlade, a okolina jezera popularna je i za izlete u sezoni lepog vremena. Ovo jezero nema ni stalnu veličinu, tako da stalno varira između 10 i 15 metara. RAJ ZA KUPAČE: Dajićko jezero Još jedno jezero najšumovitije planine. Nalazi se na Okruglici. Za njega kažu da je biser, odnosno jedan od najlepših darova prirode u Srbiji. Zanimljivo je da je nastalo nakon jednog zemljotresa u Rumuniji osamdesetih godina prošlog veka. Nije istraženo, a lokalci su ga prozvali nebeska suza zbog specifičnog oblika. Nalazi se na neuređenoj travnatoj površini, a do njega se stiže planinarskim stazam, uglavnom peške. Ovo jezero se smatra jednim od nedovoljno iskorišćenih turističkih potencijala Golije. STUDENICA, NAJBOGATIJI MANASTIR SPC Pored prirodnih lepota, Golija čuva i značajne istorijske spomenike koji su ujedno i spomenici kulture. Jedan od najvažnijij je svakako manastir Studenica, zadužbina Stefana Nemanje iz XII veka. Studenica je jedan od najstarijih i najbogatijih manastira Srpske pravoslavne crkve koji je pod zaštitom UNESKO-a, i čijoj se arhitekturi dive umetnici iz čitavog sveta. Tu su još i manastiri Brezova i Gradac, kao i druge crkve koje su takođe zaštićene kao kulturno dobro od izuzetnog značaja. KULTURNO I ISTORIJSKO BLAGO: Studenica Golija se smatra i jednom od najšumovitijijih planina Srbije. Obrasla gustom bukovom šumom sa stablima visine i do 40 metara, sa širokim pašnjacima bez i jednog kamička, stolećima unazad redovno košenim, Golija je prepuna prirodnih ski staza kojima na žalost nedostaje prateća infrastruktura i dobro utaban sneg. Bitno je napomenuti da je Golija naša planina sa najviše snežnih dana godišnje a samim tim i neverovatan potencijal za zimski turizam koji čeka da bude iskorišćen. Na njoj postoji samo jedan ski – lift dug 600 metara, ali bez pratećih objekata. Zbog višestruko povećanog broja domaćih i stranih turista u poslednjih deset godina, na Goliji se ubrzano radi na izgradnji prateće infrastrukture. Vidljivo je i povećanje smeštajnih kapaciteta u privatnom vlasništvu pogodnih za ljubitelje seoskog i eko turizma. NE ZNA GOLIJA ŠTA JE DELIJA Planina je najverovatnije dobila ime zbog svoje veličine – golema, Golija. Oštra klima, ogromna prostranstva i gusta šuma razlog su što meštani često ponavljaju izreku “ne zna Golija šta je delija”. Da bi zaista upoznao Goliju, sve njene lepote i ćudi, putniku je potrebno najmanje nekoliko dana intenzivnog krstarenja njome pa će i tad ostati štogod neotkriveno da sačeka putnika kada joj se bude vraćao. Golija je bogata izvorima bistre vode. Potoci, koji se sjedinjavaju i formiraju planinske reke dom su potočnim astrmkama, jošanki, lipenu, krkuši a samim tim obećana zemlja svakog ko je “rođen da peca a teraju ga da radi”. IDEALNA ZA PLANINARE: Bogatstvo terena za pešačenja Zbog preko sto vrsta lekovitog bilja, na Goliji se u rano proleće može izbrojati na stotine skupljača. Pored toga, ona je važan ornitološki centar na Starom kontinentu zbog zabeleženog prisustva 95 različitih vrsta ptica a zbog brojnih vrsta divljači poseduje ogroman potencijal za lovni turizam koji je za sada jedan od najbolje iskorišćenih. Vlada Republike Srbije je zbog svih gore pomenutih odlika jula 2001. godine donela Uredbu kojom se područje planine Golija svrstava u 1. kategoriju zaštite kao prirodno dobro od izuzetnog značaja. Ovu planinsku lepoticu i nemerljivo prirodno bogatstvo koje nam je na dohvat ruke zaista treba iskusiti i disati iako će vas ona uvek iznova ostavljati bez daha. The post Golija, lepotica među planinama appeared first on Global Serbia.

SVETI NIKOLAJ: Čiji ste vi, mali Srbi?

Dovodeći sve u pitanje, mi spremamo novo Кosovo, ali ne slavno Кosovo nego sramno; a sramno Кosovo značiće slom i propast, bez ikakvog uzvišenog gesla ili sa nekim geslom nedostojnim naše slavne istorije i našeg slavnog naroda, poručio je vladika Nikolaj Velimirović 1939. godine u manastiru Ravanica, a važi i danas U besedi na 550. Vidovdan u manastiru Ravanici, 1939.godine, vladika Nikolaj Velimirović je, pored ostalog, izgovorio: ČIME ČEMO SEBE MERITI: Sveti otac Nikolaj …Na ovome mestu i u ovaj dan mi nećemo odgovarati strancima, čiji smo mi, nego sami sebi i za sebe. Da bi sebe bolje upoznali, i kroz to poznanje razvedrili se i ohrabrili, osnažili i složili. Da bi pronašli istorijski, nepogrešivi metar, kojim ćemo sebe meriti i znati kakvi smo i koliki smo u sravnjenju sa ocima našim. DUHOVNI POTOMCI SVETOG SAVE IZUMEO TREĆU VLAST – NACIONALNU: Sveti Sava Čiji ste vi, mali Srbi? Mi smo deca Božja. I ljudi arijevske rase kojoj je sudba dodelila počasnu ulogu da bude glavni nosilac Hrišćanstva u svetu. Mi smo članovi velike porodice slovenske, koja je kroz mnoge vekove burno čuvala stražu na kapijama Evrope, da plemena druge rase i druge vere ne bi uznemiravali krštenu Evropu u njenom mirnom razvijanju i napredovanju. Mi smo narod kršteni, narod hristonosni. I tako, mi smo po krvi arijevci, po prezimenu Sloveni, po imenu Srbi, a po srcu i duhu Hrišćani. Čiji ste vi, mali Srbi? Mi smo deca Božja i potomci onih težaka i stočara, koji se zajedno sa svojom braćom Hrvatima, Bugarima i Slovencima doseliše iz daleka sveta na ovo Balkansko poluostrvo, ozareno filosofijom i poezijom jelinskom i proslavljeno junaštvom jelinskim. Doseliše se s namerom da na njemu ugodnije žive ne znajući kaku im je ulogu sudba predodredila; ne znajući da ih je sudba postavila za čuvare najopasnijeg druma i za stražare najsudbonosnije kapije. Potomci smo njihovi po svemu pa i po zanimanju. Jer i mi u dvadesetom veku evo smo u glavnom težaci i stočari. Čiji si ti, maleni narode srpski? Mi smo deca Hristova i duhovni potomci svetoga Save Nemanjića, onoga nesravnjivog muža, koji za svoj narod učini sve, sve; ne što jedan veliki čovek može učiniti nego što ni legioni velikih ljudi u drugim narodima nisu umeli ni mogli učiniti. Nekoliko stoleća našeg županskog vremena provedeno je u kolebanju između crkvene vlasti vizantijske i crkvene vlasti rimske. Svaki župan srpski cenio je i merio, da li je bolje da svoj narod pokori vlasti vizantijskoj ili rimskoj. SLOBODA PRAVOSLAVLJA: Gazimestan na Vidovdan Sveti Sava je izumeo treću vlast, ni vizantijsku ni rimsku. To je vlast slobodne nacionalne crkve. Ta treća vlast, koja nije tuđinska ni internacionalna, presekla je vekovno kolebanje naših župana između Vizantije i Rima, i trasirala je jedan savršeni istorijski put kojim Srbi i danas hode. Ako Srbi brojno ne spadaju u velike narode, njihov život i njihova istorija predstavljaju jedno filigran delo od neiskazane harmonije i krasote. Za to imamo da blagodarimo svome duhovnom rodonačelniku i ocu svetitelju Savi, koji nije dozvolio da ni strani knjaz ni strani papa upravlja životnom sudbom srpskog naroda, nego je ustanovio treću vlast – nacionalnu, i za državu i za crkvu. SINOVI KOSOVSKIH JUNAKA KOSOVSKI ZAVET POTOMCIMA: Knez Lazar Čiji si ti, maleni srpski narode? Mi smo potomci svetih duhovnika i svetih kraljeva zadužbinara i svečara iz svete loze Nemanjića. I najsilniji vladari naši kao i ubogi pustinjaci i bogomoljci nazivahu sebe slugama Gospodnjim i poimahu mirno vreme kao službu Bogu a rat kao žrtvu Bogu. Otuda zadužbinarstvo njihovo; otuda i svečarstvo. Svojim divotnim zadužbinama okitiše oni i osveštaše svu zemlju svoju, a proslavljanjem krsnih svetitelja proslaviše nebesnoga Oca i Tvorca tih svetitelja. Кako drugi vladari naši, tako i slavni Lazar Кosovski, zadužbinar ove crkve Ravanice, današnje naše domaćice i slavljenice, koja nas je svojim svetim magnetizmom k sebi privukla sa svih strana. I još jednom da odgovorim na pitanje: čiji ste vi, mali Srbi? Mi smo potomci Кosovskih junaka koji se žrtvovaše za krst časni i slobodu zlatnu; samonikle i bujne grane narodnog drveta koje na Кosovu bi skresano do stabla, i stablo srubljeno do blizu korena. Ne usahnu to drvo, jer ga krv krsnih mučenika oživotvori. Ne osuši se srubljeno stablo, jer carstvo nebesno, koje vitezi krsta izabraše, dade mu snagu da ozeleni i pusti grane I poslednji put da odgovorimo na pitanje. Čiji ste vi, mali Srbi? Mi smo telo od tela, i kost od kosti, i duh od duha onoga naroda, koji je posle Кosova živeo na svom ognjištu bez slobode, u svojoj zemlji pod tuđinom, bez zemaljskog carstva i bez zemaljskog sjaja; onoga naroda koji je putovao kroz pustinju ropstva bez svoga Mojseja, no sa nadom nesalomljivom da će mu Bog otaca njegovih, Bog Nemanjin i Savin, Bog Stevanov i Milutinov, Bog Lazarev i Milošev, opet darovati zemlju obećanu. Ti seljački preci naši, preodeveni iz vezenih dolama u kudelju i sukno, s uzdahom su gledali Кosovo ne kao u dolinu nego kao u planinu. Sa te planine narod je očekivao potoke bistre vode, da mu opere rane i suze; da mu zapoji duh i dušu; da ga nadahne nebesnim nadahnućem, te da bi se održao i sve izdržao. PORUKA SA POLJA KOSOVA: Za nadahnuća budućih generacija I zaista narod se održao i sve izdržao, blagodareći Кosovu i crkvi. Crkva mu je bila tumač Кosova, a Кosovo tumač svega što se dogodilo pre i posle propasti zemaljskog carstva srpskog. Pomoću ta dva verna tumača, narod je shvatio suštinu slobode. Shvatio je, da je sloboda dar Božji; da je svetinja, i da je nerazdvojna od časnoga krsta. SLEDBENICI POKAJNIKA I USTANIKA Кo se ogreši o časni krst, ogrešio se o slobodu, i obratno, ko se ogreši o slobodu, ogrešio se i o časni krst. Sloboda je svetinja, otuda i naziv: sveta sloboda. Кao čisto platno daje se sloboda ljudima; kad je ljudi uprljaju, moraju je prati suzama i krvlju. Ili čista sloboda, ili nikakva. Ili sveta sloboda, ili nikakva. Ili zlatna sloboda, nerazdvojna od časnoga krsta, ili nikakva. U dubokom pokajanju narod je vekovima prao uprljanu slobodu pokajničkim suzama i mučeničkom krvlju. I kad ju je oprao, onda mu se ona ponovo dala. Mi smo potomci tih pokajnika, od kojih se rodiše ustanici; potomci smo tih ustanika, od kojih se rodi drugi i treći pojas ustanika, dok i mi najzad ne stigosmo na pozornicu života, da završimo delo ustaničko i da sagledamo u naše dane lepo lice slobode na celoj zemlji jugoslovenskoj. Eto nam odgovora na pitanje, čiji smo mi. VLADIKINA BESEDA: Crkva je bila tumač Kosova Ako je ceniti po duhovnoj i moralnoj aristokratiji predaka, onda mi spadamo u narode najbogatije takvom aristokratijom. Ako se iko u svetu može ponositi velikim karakterima, svetim dušama, slavnim vitezima i mnogobrojnim mučenicima za krst i slobodu, to mi možemo. No ponositi se svojim velikim precima a biti manji i gori od njih, izaziva prezrenje a ne divljenje. Veličati se osloboditeljima a prljati slobodu, kupljenu krvlju njihovom, nedosledno je i smešno; ne, nego i više – kažnjivo kao zločin. Evo najstrašnijeg dana i najpodesnijeg mesta, gde moramo dati zavet, da ćemo svetu slobodu sveto držati. Na Vidovdan, pred Ravanicom! Poznata je celom svetu slabost svih Slovena, da svoju slobodu pomračuju neslogom. Pod takvim pomračenjem sunca slobode živimo i mi Južni Sloveni. Dokle ćemo tako? Dokle ćemo davati materijala onima koji preziru Slovene kao niži soj ljudski da nas još više preziru? Dokle će zujati po svetu rđav glas, da Sloveni nisu dorasli za slobodu; da su dobre sluge a rđavi gospodari? O, neka bi nam dao Bog da budemo dobre sluge, ali sluge jedan drugom iz ljubavi, sluge svome narodu u slobodnoj narodnoj državi. I sin božji nije došao, kako reče, da gospodari, nego da služi. Neka nam pak ne da Bog da budemo ni dobri ni rđavi gospodari nad drugim narodima, na tuđim ognjištima. DOKLE ĆEMO PREZIRATI SLOGU? U pretke naše mi ne ubrajamo ni jednoga sultana, ni jednoga kesara. Bolje da nam vladari budu naši seljački kneževi i kraljevi, nego sultani i kesari. No, ako se mi detinjasto igramo slobodom, može opet neki sultan ili kesar da se pojavi i pobode svoj žezal u naše tle. Nije li bolje da predstavljamo malu ali slobodnu celinu, nego da postanemo deo tuđe imperije? Nije li bolje s bratom Hrvatom živeti u svojoj skromnoj kući, nego u palati tuđinskoj? PORUKE IZ PROŠLOSTI ZA DANAS: Više vere, poštenja i rodoljublja Pomislite šta bi činili oni mladi ratnici kralja Petra i kralja Aleksandra, da su 1918 godine, boreći se na snežnim planinama makedonskim, mogli prozreti i videti ono što će se dešavati u Jugoslaviji posle dvadeset godina? Da su, recimo, mogli videti na nekom filmu neslogu između Srba i Srba, između Hrvata i Hrvata, između Srba i Hrvata? Šta bi oni činili? Кlonule bi im muške ruke, ispustili bi mačeve iz ruku, i mi danas bili svi složni – robovi. Dokle ćemo mi kao slobodni ljudi prezirati slogu, tu divnu vrlinu robova, kojoj dugujemo slobodu svoju? Dokle će brat brata stavljati pod znak pitanja i nazivati jedan drugog pitanjem? Dokle će se kao lažan novac prosipati reči o hrvatskom pitanju, o muslimanskom pitanju, o srpskom pitanju? Ono što je pitanje ili pod pitanjem, narod shvata kao nešto sumnjivo i nestvarno. Međutim i Hrvati i Srbi svakako su stvarnost a ne pitanje. Zar ne vidite, da stavljajući sve pod pitanje, mi dovodimo sve u pitanje? Dovodeći sve u pitanje, mi spremamo novo Кosovo, ali ne slavno Кosovo nego sramno. Na slavnom Кosovu čestiti ktitor ove svete obitelji dao je život svoj za krst časni i slobodu zlatnu. Sramno Кosovo značiće slom i propast, bez ikakvog uzvišenog gesla ili sa nekim geslom nedostojnim naše slavne istorije i našeg slavnog naroda. Da ne da Bog! Da nam da Bog više vere, poštenja i rodoljublja. Jer kad je to troje u pitanju, sve je u pitanju. Кad ova tri nevidljiva motora oslabe, cela vidljiva mašinerija ljudskog života nepravilno radi. Nesvesni izdajnici ove svete zemlje svetih otaca naših mogu biti oni ljudi koji hoće da isprave spoljašnju mašineriju našeg života, međutim preziru ona tri nevidljiva motora: veru, poštenje i rodoljublje. Možda je tako nesvesno i Vuk izdao na Кosovu. Кo je izdao? Nije izdao ni čestiti knez, ni čestiti narod. Izdao je veliki gospodin Vuk. Neka se sete ovoga i naša gospoda, srpska i hrvatska. Da na njima ne ostane narodna kletva. Blago njima pak ako u duhu naroda posluže svome narodu u ovom vremenu. Blagoslov narodni ostaće na njima i na deci njihovoj. Današnji petsto i pedeseti Vidovdan stavlja im na izbor – narodnu kletvu ili narodni blagoslov. MOLITVA I LJUBAV – NOVA POLITIKA KOSOVSKI DAN: Pre nego što je Evropa poražena u Prištini No odgovornost leži i na nama svima Ako svi nemamo dovoljno političke pameti, svi možemo imati dva druga moćna sredstva, a to su molitva i ljubav. Spasitelj sveta nije ni učio ljude političkoj pameti, nego molitvi i ljubavi. Ako se politička pamet dade brzo iscrpeti, molitva i ljubav neiscrpne su: molitva koja brda pokreće i baca u more, i ljubav koja smrt pobeđuje i mrtve vaskrsava. Molitvom ćemo baciti u more brdo mržnje među braćom, a ljubavlju ćemo vaskrsnuti sve one, koje svaki dan mržnjom ubijamo. Nova politika, spasonosna po sav Božji svet, neće značiti jaču političku pamet, nego nove metode, a to su molitva i ljubav. Varaju se Sloveni, ako misle da pomognu čovečanstvu jačom političkom pameću. Njihova je misija, originalna i uzvišena, da molitvom i ljubavlju, a ne politikom, stvore i otvore novu epohu u istoriji čovečanstva. A kad je reč o molitvi i ljubavi, onda svi mi moramo primiti odgovornost i svi se dati na posao Ne samo gospoda, nego svi. U ostalom, nismo li mi svi gospoda i gospodski sinovi? Ne izređah li ja malo čas svu onu ogromnu vojsku prave pravcate gospode Božje, čija smo deca mi? Nisu ti gospodski preci naši mrtvi. Duše su njihove blizu nas. Ja sav treperim od osećanja da su duše sviju onih koji biše prisutni osvećenju Ravanice pre nekih 560 godina sada okupljene i pomešane s nama na ovom istom mestu. Tu je duša svetoga Lazara i slavne carice Milice. Tu je duša Miloša Obilića, Strahinjića, Jugovića, i ostalih kosovskih vitezova. Tu je duša i Rada Borovića, neimara ove svete zadužbine, i duše njegovih vernih zidara. Tu su hiljade duša onoga naroda koji se beše okupio da se zajedno sa ktitorom Bogu moli i srce veseli. Sve ove svete duše bile su pune i prepune molitve i ljubavi Neka im je slava, i hvala! Ako ćemo da se hvalimo precima svojim, ne smemo biti manji od njih u molitvi i ljubavi – u molitvi, da bi nam Bog bio saveznik, pomoćnik i zaštitnik; i u ljubavi, da bi nam život bio radost i snaga i svetlost. Zavetujmo se dakle na stalnu ljubav i molitvu. Da bi sa ovoga svetoga mesta svi pošli domovima svojim bolji i čistiji, svežiji i vedriji, hrabriji i snažniji. I da u domovima svojim produžimo stalnu molitvu Bogu: Pomozi nam, Bože,Da se braća slože, Srbi i Hrvati i Slovenci, i ostali čestiti podanici našeg mladog kralja. A sada, kada ste se, slušajući mene, uverili da nikakva reč ljudska nije u stanju da izrazi slavu ovoga mesta i ovoga dana – Ravanice i Vidovdana – ja vas pozivam na pobožno ćutanje, na molitveno ćutanje, koje Bog čuje isto onako jasno kao i reči. Neka u dubinama našeg ćutanja treperi samo jedna misao: Pomozi nam Bože, Da se braća slože! The post SVETI NIKOLAJ: Čiji ste vi, mali Srbi? appeared first on Global Serbia.

Nestaju Srbi u Hrvatskoj

Prvi put u istoriji Hrvati su 2011. činili preko 90 odsto stanovništva Hrvatske, broj Srba je zbog etničkog čišćenja i masovnog izgona pao na najniži istorijski nivo od 4,36 odsto, pa će 2051. godine udeo Srba biti manji od 2,5 odsto, što će definitivno značiti da više ne žive u Hrvatskoj PIŠE: Svetozar LIVADA PRIREDIO: Radivoje PETROVIĆ Srpsko stanovništvo u Hrvatskoj je početkom XXI veka doživelo potpuni demografski slom, padom na istorijski najniži nivo od 4,36 odsto učešća u ukupnom stanovništvu ove novonastale države, zbog etničkog čišćenja i masovnog izgona iz svoje vekovne postojbine. Prvi put u istoriji Hrvati su 2011. činili preko 90 odsto ukupnog stanovništva Hrvatske, iako je njihov apsolutni broj opao za više od sto hiljada ili za 2,6 odsto u odnosu na prethodni popis 2001. godine, kada je zabeležen najveći apsolutni broj Hrvata u istoriji popisa stanovništva Hrvatske. ISPOD TRI ODSTO SRBA: Ostvaruje se Truđmanova ideja Taj trend neprekidnog pada traje praktično od 1971. godine i događaja poznatih kao „hrvatsko proljeće“. U skladu sa tim, polovinom 21. veka udeo Srba u ukupnom stanovništvu Hrvatske biće manji od 2,5 odsto, tj. skoro duplo manji od udela “ostalih” nacionalnosti. To će definitivno značiti da Srbi više ne žive u Hrvatskoj, odnosno da je neminovno da oni prirodnim putem nestanu sa ovih područja. Time će biti više nego ostvarena Tuđmanova programirana ideja o tri odsto Srba u Hrvatskoj. Ovaj Izvještaj o provedenom istraživanju nastao je na osnovu istraživačkog projekta: „Raspored naseljenosti srpskog stanovništva po naseljima u Hrvatskoj – 1880 − 2011“, kojeg je odobrilo i financiralo Vijeće srpske nacionalne manjine Grada Zagreba 2012. godine, naučnu studiju koju još niko nije objavio, uprkos njenom značaju za celovito sagledavanje pozadine građanskog rata na tlu bivše SFRJ tokom 90-ih. Istraživački tim i autori ovog izvještaja su: dr. Svetozar Livada (voditelj), Vladimir Cvjetićanin, prof. i Nikola Lunić, prof (članovi). Sve je tekstove redigirao, dopunio i objedinio u cjelinu, koja se ovdje prezentira, Svetozar Livada u suradnji s Vladimirom Cvjetićaninom. Autori teksta “Nestajanje Srba u Hrvatskoj” su demografi s Novosadskog univerziteta prof. dr Branislav Djurdjev i Danijela Arsenović, vanjski suradnici na projektu. ovim istraživanjem je trebalo utvrditi utemeljenost istraživačke hipoteze, a to je, da je došlo do biološkog sloma i postupnog nestajanja srpskog stanovništva u Republici Hrvatskoj. POČEO PAVELIĆ, NASTAVIO TUĐMAN… KONTINUITET NASILJA NAD SRBIMA: Pavelić ubijao, Tuđman proterivao… Dugoročni trend opadanja broja i udela Srba u Hrvatskoj evidentan je još od kraja Prvog svetskog rata. Od 1941. primetna je kontinuirana politika prema Srbima u Hrvatskoj: Pavelićevi progoni i, kasnija klanja nastavili su se kolonizacijom i završili se Tuđmanovim progonima. Međutim, sve do popisa 1991. udeo Srba je sporo opadao, uprkos evidentnim progonima, organizovanim preseljenjima i ubistvima za vreme Prvog i, naročito, Drugog svetskog rata. Prelomni momenat desio se u poslednjoj dekadi XX veka, kada je udeo Srba smanjen skoro tri puta u odnosu na početak te dekade. Podaci popisa 2011. pokazuju da u tom malom preostalom udelu Srba preovlađuje ostarelo stanovništvo, te zato projekcije do 2051. nagoveštavaju svođenje udela Srba na samo 2,4 odsto, dok njihova starosna struktura ukazuje na potpuno odsustvo ikakvih mogućnosti za daljnju reprodukciju. Za nestajanje Srba u Hrvatskoj može se reći da je to kontinuirani proces nekoliko povezanih događaja od početka Drugog svetskog rata, tj. od 1941. do 1995. SEOBA KAO SRPSKI USUD: Nasilno iseljavanje Srba od Tita do danas Kao jedan od metoda rešavanja “srpskog pitanja”, ideja o raseljavanju Srba javila se odmah po uspostavljanju NDH. Organizovano iseljavanje vršeno je između juna i oktobra 1941. Prvi iseljenici bili su solunski dobrovoljci iz Slavonije i Srema, njih 28.000, zatim pravoslavni sveštenici sa porodicama, ukupno njih 327, a sa hrvatskog dela NDH njih 104. Nastavljeno je sa iseljavanjem trgovaca i privrednika, a masovna organizovana iseljavanja sveg pravoslavnog stanovništva započela su u julu hapšenjima u Zagrebu i deportacijama preko tranzitnih logora u Capragu, Bjelovaru i Požegi. Prema nemačkim procenama u Srbiju je već do kraja jula prebeglo 180.000 Srba. Nemci su zbog ustanka u Srbiji obustavili organizovana iseljavanja Srba iz NDH, ali su ona zbog ustaškog terora ilegalno nastavljena i 1942. i 1943. pa ni brojka od 200 hiljada nije konačna. Nakon iseljavanja sva pokretna i nepokretna imovina Srba je oduzimana i deljena naseljenicima iz Slovenije, Hrvatskog zagorja, Dalmacije i Hercegovine. NASILNA KOLONIZACIJA SRBA Nakon završetka Drugog svetskog rata, u komunističkoj Jugoslaviji, popis žrtava pogođenih ratom, nije realizovan na vreme, zbog čega se dosadašnji publikovani podaci baziraju na procenama kako ratnih, tako i demografskih gubitaka uopšte. Ukupni demografski gubici tokom Drugog svetskog rata na prostoru bivše Jugoslavije obuhvataju čiste demografske gubitke (pad nataliteta), emigraciju, ubijene ili umrle izvan zemlje i poginule, ubijene i umrle u zemlji. Na osnovu toga, ukupni demografski gubici u Hrvatskoj iznosili su 502.000, od čega su ratni gubici 295.000. Ukupni demografski gubici kod Srba u Hrvatskoj iznose 159.000, od čega ratni gubici čine čak 137.000 ili 46,4 odsto ukupnih ratnih gubitaka u Hrvatskoj. Drugi svetski rat je na prostoru bivše Jugoslavije odneo veliki broj žrtava, a kada je reč o stanovništvu srpske nacionalnosti, velika ljudska stradanja na prostoru današnje Hrvatske, rezultat su likvidacije srpskog življa od strane NDH, a posebno u logorima Jasenovac, Jadovno i drugim, ali i prilikom akcija protiv partizana, gde su najvećim delom bili Srbi. Masovne organizovane migracije, poznatije kao kolonizacija Vojvodine, organizovala je komunistička vlast od 1945. do 1948. godine pod izgovorom rešavanja agrarnog pitanja. Ukupno je u Vojvodinu doseljeno 36.430 porodica sa 216.306 lica. Od toga iz Hrvatske je doseljeno 52.929 lica ili 25 odsto svih kolonista, a njihovo poreklo ukazuje da potiču iz krajeva nastanjenih Srbima. To su demografski rejoni Like i severnog Primorja (iz koga je poreklom 61 odsto kolonista iz ove republike, i rejona Dalmacije, sa 22 odsto kolonista. Kolonizacija je, dakle, imala vrlo sličan efekat kao i raseljavanje Srba s početka Drugog svetskog rata. Tim pre što učesnici u kolonizaciji često ističu da su ih lokalne vlasti prisiljavale da se sele, pa su često čitava sela raseljavana. DETE U IZBEGLIČKOJ KOLONI: Ovo se ne zaboravlja Povratništvo kolonista bilo je aktuelno i za vreme izvođenja kolonizacije ali je tek prestanak masovnih organizovanih doseljavanja otkrio značaj povratništva. Faza spontanog povratništva trajala je znatno duže od organizovanog doseljavanja i jedno vreme bila je preovlađujući tip migracija u Vojvodini. Obim povratništva zavisio je od razlika u ekonomskom razvoju polazišta i odredišta, te je to i razlog što je povratništvo u Sloveniju bilo najveće, a u Hrvatsku najmanje, samo 6,5 odsto, ili samo nekoliko hiljada lica, jer zbog ratnih razaranja kolonisti iz Hrvatske i nisu imali gde da se vrate. Što se tiče hronologije izbeglištva iz Hrvatske u Srbiju tokom 1990-tih treba primetiti da je posle 1991. kada je u Srbiju izbeglo 16,2 odsto od ukupno 233.125 lica izbeglih iz Hrvatske u Srbiju tokom 1990-tih godina, u naredne tri godine izbeglištvo iz ove republike je jenjavalo i prepolovljavalo se u svakoj narednoj godini, da bi nagli vrhunac dostiglo u “Oluji”, oružanoj intervenciji hrvatske vojske početkom avgusta 1995, kada je pokrenuto više od polovine izbeglica (54 odsto) iz Hrvatske. Do 1995. Srbija je primila 330.000 izbeglica iz Hrvatske, a do Svetskog dana izbeglica, 20. juna 2014, samo njih 69.000 ili 21 odsto vratilo se u Hrvatsku. Ovaj Svetski dan izbeglica Srbija je dočekala sa najvećim brojem izbeglica u Evropi – 43.763 od čega su 32.371 ili skoro tri četvrtine izbeglice iz Hrvatske. Zašto? UČINAK ETNIČKOG ČIŠĆENJA PARASTOS ŽRTVAMA OLUJE: Detalj iz Crkve Svetog Marka u Beogradu ”Republika Hrvatska nije isplatila zaostale penzije, dinarsku i deviznu štednju. Nekoliko desetina hiljada izbeglica iz Republike Hrvatske ni nakon 19 godina od prestanka rata nije povratilo svoje stanarsko pravo. Republika Hrvatska nije obnovila više od 10.000 srušenih srpskih kuća u područjima gde nije bilo ratnih dejstava i oko 8.000 kuća na područjima zahvaćenim ratom. Nije vraćeno ni oduzeto poljoprivredno zemljište. Zabrinjavajuće je i da nadležne institucije u Republici Hrvatskoj ne procesuiraju pojedince koji šire govor mržnje i vode kampanju protiv srpskog jezika i pisma. Svi navedeni argumenti potkrepljuju stav da do očekivanih promena, nažalost, nije došlo” (Komesarijat Srbije za izbeglice i migracije, 2014). Žrtve naših ratova nitko nije izbrojio niti je to pitanje temeljito znanstveno istraženo, izuzev nekoliko demografskih projekcija nekih naših demografa, nego se njima licitiralo, pa i nama ne preostaje ništa drugo negoli da na osnovu postojećih demografskih podataka sa manjom ili većom sigurnošću (ali ipak smatramo većom), pretpostavimo koliko je srpskog stanovništva iseljeno, najvećim dijelom prisilno, odnosno prognano izvan svoje domovine tokom proteklog građanskog rata u bivšoj zajedničkoj državi. NIKAD MANJE SRBA U HRVATSKOJ: Učinak etničkog čišćenja se već vidi Ako je prema popisima stanovništva 1991. godine u Hrvatskoj živjelo 581.663 stanovnika srpske nacionalnosti, a 2011. 186.633, onda proizlazi da ih je manje 395.030, što čini egzaktno 68,91 odsto. Prema popisu 2001. taj postotak je bio nešto manji (65,33 odsto), što znači da se iseljavanje srpskog stanovništva nastavilo i u mirnodopskim uvjetima poslije 2001. godine, kada se iselilo daljnjih 15.030 stanovnika. Šta nam još sugerišu demografske analize popisa stanovništva u Hrvatskoj? U analiziranom periodu od 131 godine (1880 – 2011) prostore današnje Hrvatske, skoro sve do kraja 19. stoljeća, naseljavale su isključivo dvije nacionalne skupine – hrvatska i srpska, pri čemu je hrvatsko stanovništvo najmanje fluktuiralo, odnosno tokom cijelog perioda imalo relativno stabilno učešće u ukupnom stanovništvu – u rasponu od 68,53 odsto 1910. do 90,42 odsto 2011, uz blago kontinuirano brojčano povećavanje, ali znatno manje od uobičajenog, zbog nepovoljnog u analizi istaknutog djelovanja određenih nepovoljnih okolnosti i prilika. Istovremeno, srpsko stanovništvo je najviše fluktuiralo, odnosno tokom cijelog perioda do kraja XX stoljeća imalo relativno stabilno učešće u ukupnom stanovništvu – u rasponu od 11,55 odsto 1981. do 22,21 odsto 1921., što je ujedno najviše učešće srpskog stanovništva u ukupnom stanovništvu Hrvatske. Taj udio potom neprekidno pada poslije 1971. da bi početkom XXI stoljeća ono doživjelo kompletan demografski slom padom na historijski najnižu razinu od samo 4,36 odsto učešća u ukupnom stanovništvu Hrvatske, zbog etničkog čišćenja i masovnog izgona iz svoje vjekovne postojbine. GDE SU SRBI U LICI? PROPAO SRPSKI PROJEKAT: Krajina u srcima Krajišnika Ostale nacionalne skupine su krajem XVIII stoljeća bile minimalno zastupljene u ukupnom stanovništvu Hrvatske – svega nešto ispod 2,00 odsto, da bi se početkom XIX stoljeća skoro udesetorostručile i činile 15,17 odsto od ukupnog stanovništva; te kasnije fluktuirale slično kao i srpsko stanovništvo, pa tako u popisu 2011. čine samo oko polovinu udjela iz 1991. tj. oko 5 odsto. Na evoluciju stanovništva Hrvatske, posebno na nekim njenim prostorima u određenim razdobljima, odlučujući utjecaj imalo je tzv. “mehaničko zadiranje u demografski korpus“, odnosno ljudski gubici, najviše kroz ratove i kontinuirano ratno stanje, što je pogađalo sve kategorije i uzraste stanovništva, te time i sve demografske parametre. Ovaj utjecaj do sada nije adekvatno istražen i valoriziran, niti su ljudski gubici objektivno kvantificirani. U periodu od 131 godine na prostoru Hrvatske izvršeno je 14 popisa stanovništva i oni ukazuju na značajne fluktuacije hrvatskog stanovništva. Skoro sve do kraja XIX veka na prostoru Hrvatske živeli su isključivo Hrvati i Srbi, jer ostalih nacionalnosti nije bilo više od dva procenta. Popisi iz 1900. i 1910. beleže skoro udesetostručenje “ostalih” nacionalnosti, osetno smanjenje broja i udela Hrvata (sa preko 80 na ispod 70 procenata, što je i najmanji zabeleženi udeo Hrvata u Hrvatskoj u svih 14 popisa), dok je udeo Srba ostao na stabilnih 16 − 17 procenata. Prvi popis nakon Prvog svetskog rata beleži maksimalnih 764.901 ili 22,2 odsto Srba, a njihov udeo neprekidno opada od 1961, da bi u popisima 2002. i 2011. iznosio samo petinu udela iz 1921. Slično se desilo i ”ostalim” nacionalnostima, jer je njihov udeo u popisu 2011. samo trećina onoga iz 1910, mada je u međuvremenu bilo i osetnijih padova udela. Prvi put u istoriji popisa Hrvati su 2011. činili preko 90 odsto ukupnog stanovništva Hrvatske, iako je njihov apsolutni broj opao za preko sto hiljada ili za 2,6 odsto u odnosu na prethodni popis 2001. godine, kada je zabeležen najveći apsolutni broj Hrvata u istoriji popisa stanovništva Hrvatske. SRBI OVDE NEMAJU VEĆINU: Korenica Veliko iseljavanje nehrvatskog stanovništva (više od 570.000), što predstavlja 12 odsto ukupnog stanovništva, imalo je višestruke posljedice na demografski korpus u cjelini, posebno na naseljenost u prostoru. Kako to izgleda po istorijskim regijama, kao što su Lika, Kordun i Banija? Ono što je izvjesno iz posljednja dva popisa stanovništva jeste činjenica da je srpsko stanovništvo u Lici od većinskog tokom više od jedno i po stoljeća postalo manjinsko, što više, etničkim čišćenjem, svelo se na minornu nacionalnu manjinu. Druga izvjesna činjenica je, da su u Lici ugašena odnosno nestala naselja u kojima su Srbi bili većinsko stanovništvo, i to najviše u općinama Donji Lapac i Korenica. IZMENJENI PEJZAŽ I PROSTOR RODNO MESTO NIKOLE TESLE: Smiljan Pokazalo se da ni surovi život ne može prisiliti na napuštanje zavičaja, koliko to može mehanički nasrtaj na zavičaj ratom. Osim toga, razorene su kuće i u gotovo svim ostalim naseljima u kojima su živjeli Srbi. Time je izmijenjen izgled i pejsaž naseljenih prostora. Na početku građanskog rata miniran je spomenik Nikole Tesle u Gospiću, demoliran Teslin muzej u Smiljanu, Teslinom rodnom mjestu, i razoren spomenik partizana i žrtava fašizma na kojima su bila imena 18 srodnika Nikole Tesle. Minirani su svi spomenici antifašizma, uključujući i od onih umjetnika koji su obilježili epohu i čije se makete nalaze u svjetskim galerijama, među kojima i spomenik u Srbu posvećen ustanku naroda Hrvatske. To su sela koja to ni po čemu više nisu, jer je u njima razorena nadgradnja, institucije i kompletna infrastruktura. Ovaj najtragičniji događaj u povijesti srpskog življa Like, kao posljedica građanskog rata devedesetih godina prošlog stoljeća, nije rezultirao samo njihovim skoro potpunim izgonom iz njihovih vjekovnih zavičajnih naselja, nego i njihovim strogo kontroliranim selektivnim povratkom, koji je sveden de facto na samo one najstarije ‒ „ostarjele grobove“. To je u stvari, klasični primjer etničkog čišćenja bez ostatka, koji vodi do kompletnog gašenja toponima. Taj je čin usmjeren na razbijanje primarne grupe, jer porodica je u nas osnovna jedinica stabiliteta – „podiobe svih materijalnih i duhovnih dobara na jednake dijelove“. SRBI IZMEŠTENI IZ ISTORIJE: Donji lapac bez Srba To nasilje je dovelo srpski demografski korpus, posebno u lokalnim sredinama kao što su ličke, do potpunog biološkog sloma, bez mogućnosti bilo kakve obnove. To se ogleda u iznimno velikom kompletnom gašenju rodova, prezimena i naseljenih srpskih toponima, posebno u nekim predjelima ove regije (Donji Lapac i Korenica). Zapravo, etničkim čišćenjem srpskog stanovništva, napadnuta je toponomastika, onomastika, katastar, povijest i kultura, s nakanom da se srpski narod izmjesti iz povijesti hrvatskog naroda. Ovaj tragizam je veći od onog poimanja grčkog tragizma, jer je zahvatio jedan autohtoni višegeneracijski narod i svu zajedničku baštinu i stvaralaštvo sa hrvatskim narodom za života dvadeset i jedne generacije življenja srpskog naroda na ovim prostorima. Prosto je neshvatljivo kako je na to pristao hrvatski narod ??!! Nije li ovo slično sudbini Indijanaca u Americi, ili Aboridžina u Australiji, ili u novije vrijeme Jermena u Turskoj? Zaključno se može konstatirati sljedeće: srpsko je stanovništvo u regiji Lika u analiziranom periodu bilo većinsko stanovništvo sve do popisa 1991. g; popisom 2001. i 2011. srpsko većinsko stanovništvo se u ovoj regiji svelo na najnižu razinu u svojoj povijesti na ispod 20% i tako postalo manjinsko. (NASTAVIĆE SE) The post Nestaju Srbi u Hrvatskoj appeared first on Global Serbia.

HOROSKOP

Block title

Magazin